Stanisław August - Stanisław Cat-Mackiewicz

Stanisław August

0,0

„Stanisław August” Stanisława Mackiewicza nie jest typową biografią wybitnego Polaka. Choć dotyczy spraw historycznych, nie jest też typowym wykładem z historii.
Mackiewicz odwołuje się w książce do solidnych źródeł naukowych, jednak postać ostatniego króla Rzeczypospolitej prezentuje przez pryzmat własnych poglądów, sprzeciwiając się opinii utrwalonej przez tradycję.
Mackiewicz rysuje szerokie tło historyczne ostatnich lat I Rzeczpospolitej. Przedstawia sytuację polityczną i społeczną, wskazuje główne problemy, z którymi mierzyły się i władza, i społeczeństwo XVIII wieku. Dopiero na tym tle ukazuje Stanisława Augusta, którego postawa wynikała ze wszystkich wskazanych wcześniej uwarunkowań. Książka Mackiewicza stanowi przestrogę przed tym, aby nie oceniać postaci historycznych w oderwaniu od czasów i warunków, w których żyły.
Z pewnością znajdą się również przeciwnicy oceny Mackiewicza – jako zbyt subiektywnej, niepopartej wystarczającymi dowodami. Na tym jednak polega publicystyka – aby dyskutować i ścierać się w poglądach.

Dodaj komentarz


Mackiewicz podjął się nie lada zadania, bo rządy Stanisława Augusta jest bardzo ciężko ocenić. Autor bardzo dobrze rozpoczyna od przedstawienia sytuacji kraju na tle wydarzeń w Europie. Dalej jest już coraz trudniej, bo jak ocenić króla, który z jednej strony był władcą słabym, doprowadził do utraty suwerenności Rzeczypospolitej. Z drugiej jednak był filantropem, którego wkład w kulturę pozwolił jej przetrwać lata rozbiorów. Podsumowując - bardzo dobra pozycja.


W powszechnej opinii Stanisław August to inicjator "obiadów czwartkowych" i zdrajca (przyłączył się do targowiczan). Zarzucano mu chwiejność i niezdecydowanie. Autor próbuje dowieść, że to nieprawda (choćby to, że król walnie przyczynił się do uchwalenia Konstytucji 3-go maja). Nie jest to jednak typowa biografia. Książce bliżej do powieści sensacyjnej niż nudnego wywodu historycznego.

  Pobierz fragment (ePub)   lub czytaj