Copyright © 2020 MAREK ZYCHLA, PAWEŁ CIELICZKO, PIOTR BOROWIEC, ROBERT ZAWADZKI, KOSMA WOŹNIARSKI, MARTYNA KONWIŃSKA, PRZEMYSŁAW KARBOWSKI, DAGMARA FAJT, SZYMON PŁUSKA, DAMIAN-ZDANOWICZ, MARIUSZ WOJTECZEK, OLGA ROT, ARTUR FRYSZTACKI, AGNIESZKA KWIATKOWSKA, JAKUB BIELAWSKI

HISTERiA Copyright © 2020 Phantom Books Horror

Wszelkie prawa zastrzeżone.

All rights reserved.

Wydanie I

ISBN 978-83-66135-37-6

Książka ani żadna jej część nie może być przedrukowywana i w jakikolwiek inny sposób reprodukowana czy powielana mechanicznie, fotooptycznie, zapisywana elektronicznie lub magnetycznie, ani
odczytywana w środkach publicznego przekazu bez pisemnej
zgody wydawcy.

Redaktor serii: Sebastian Sokołowski

Redakcja i korekta wydania: Anna Musiałowicz

Ilustracja na okładce: Krzysztof Wroński

Opracowanie okładki, skład i łamanie: Tadeusz Meszko

Wydawca: Phantom Books, Szczecinek 2020

www.sklep.okolicastrachu.pl

Wojciech Gunia
O trzech zasługach "HISTERii"

Trudno wyobrazić sobie dzisiejszą scenę literackiego horroru w Polsce bez „Histerii”, choć – jak dość dobrze pamiętam – kiedy Błażej Jaworski i Maciek Zawadzki zaczynali swoją działalność w 2014 roku, mało kto podejrzewał, że ich magazyn tak pięknie wpisze się w krajobraz rodzimej literatury grozy i stanie się prawdziwą kuźnią kadr polskiego horroru.

Bo przecież dlaczego tak miałoby się stać? Ot, darmowy e-zin w mało wygodnym pdf, surowa szata graficzna, a w środku opowiadania (których polski czytelnik nie lubi) pisane często przez debiutantów (których polski czytelnik unika). Do tego dodajmy wyczerpujące realia dnia codziennego, które bardzo skutecznie podkopują motywację do długofalowej działalności nie przynoszącej wymiernych korzyści i zyskamy w ten sposób przepis na coś, co nie ma prawa się udać, a jeśli nawet się uda, to już na pewno nie ma żadnych szans, żeby przetrwało dłużej niż kilka numerów.

Tymczasem „Histeria” udała się i przetrwała, jakby na przekór wszystkiemu. Co więcej: wzbogaciła polską literaturę grozy kilkoma znakomitymi nazwiskami, bez których trudno wyobrazić sobie wszystkie roczne podsumowania i rankingi najlepszych książek naszego ukochanego gatunku.

Bo przecież, jeśli pochłonęła was w ubiegłym roku Ćma Kuby Bielawskiego (najlepsza polska powieść grozy A.D. 2019) i Słupnik (najlepszy polski zbiór opowiadań A.D. 2019), to stało się tak między innymi dlatego, że Kuba terminował w „Histerii”, gdzie wypatrzył go i polecił Sebastianowi Sokołowskiemu Damian Zdanowicz.

Damian Zdanowicz, nominowany za debiutancką Kamienicę panny Kluk do Nagrody im. Stefana Grabińskiego za rok 2017, który także zaczynał w „Histerii”. Tuż obok Agnieszki Kwiatkowskiej, nominowanej w tym samym roku za Drugi peron autorki, która z „Histerią” jest związana tak bardzo, że kiedy myśli się o jednym, automatycznie na myśl przychodzi drugie.

A przecież „Histeria” to także literackie początki Piotrka Borowca, który tak wspaniale transplantował mechanikę klasycznej literatury grozy do współczesnych polskich realiów we Wszystkich białych damach i potem w Polskich upiorach, Grzegorza Kopca, którego Czas pokuty święcił triumfy w ubiegłym roku, to także miejsce, z którego w literacki świat wyfrunął Marek Zychla, człowiek o chyba najbardziej eklektycznej i zakręconej wyobraźni spośród wszystkich pisarzy związanych z polską literaturą grozy. Każda z tych osób wniosła do polskiego horroru zupełnie inną wrażliwość, zupełnie inne spojrzenie na horror i zupełnie inne artystyczne wizje tego, czym literatura grozy może być. „Histeria” wychowała przez te pięć lat całe pokolenie pisarzy, którzy jeszcze nie raz dadzą wam wiele czytelniczej radości i zapewnią wiele wzruszeń.

Tych nazwisk, które od „Histerii” zaczynały, jest o wiele więcej i – nie mam żadnych wątpliwości – będzie więcej. To jest pierwsza, ogromna zasługa. Jaka jest druga? Wpływ „Histerii” na polską literaturę grozy należy mierzyć nie tylko w ilości książek autorów, którzy w tym magazynie zaczynali, ale także w tym, jak bardzo ważne i owocne było dla rozwoju literackiego horroru stworzenie w jego ekosystemie przestrzeni, w której młodzi pisarze zyskiwali realną możliwość jeszcze bezpiecznego skonfrontowania się z reakcjami czytelników i w której mogli przećwiczyć własną literacką elastyczność (ach, te wspaniałe konkursy tematyczne, przywracające świadomości czytelników wielu wspaniałych autorów, nie kojarzonych szeroko z horrorem!). I ewentualnie podjąć decyzję, czy kontynuować swoją przygodę z pisaniem, czy ją sobie odpuścić. Jednocześnie ta przestrzeń okazała się – jak wspomniałem – bezpieczna: nikt nie ponosił innego ryzyka niż kilka niepochlebnych zdań na swój temat w internecie. Osoby, które poznały już grozę myśli na temat tego, czy nasza książka nie okaże się finansową klapą dla wydawcy albo czy nie zaowocuje morzem jadu wylewanego na grupach dyskusyjnych przez domorosłych znawców sztuki literackiej i edytorskiego rzemiosła, wiedzą, jaki to komfort.

To jest zresztą podstawa, bez której żadna scena nie ma prawa się rozwinąć, zarówno literacko, ale też społecznie. Ponieważ scena, na której zachodzą wartościowe zjawiska artystyczne, i która się rozwija – a polski horror, czego by o nim nie mówić, w ostatnich latach niesamowicie się rozwinął – to nie tylko rozproszone indywidualności, opisujące każda swoją własną bajkę, ale także żywa, dynamiczna społeczność ludzi zaangażowanych w pisanie, w grafikę, w redakcję i korektę. Takich, którzy uczą się od siebie nawzajem, rozwijają się dzięki interakcjom ze sobą. I którzy przede wszystkim czerpią z tego przyjemność. I to jest właśnie trzecia ogromna zasługa „Histerii”. Jestem przekonany, że późniejsze sukcesy sprofilowanych pod literaturę grozy wydawnictw i ich rozwój był możliwy także dlatego, że „Histeria” zbudowała dla nich mocny fundament i zaplecze autorskie.

Życzyłbym każdemu magazynowi, niezależnie od tego, czy ukazuje się drukiem, czy wyłącznie jako zin, takiej żywotności i równie imponującego resume, uzyskanego wyłącznie dzięki pasji i ogromnym sercom jego twórców. I życzyłbym każdemu człowiekowi podejmującemu się prowadzenia literackich inicjatyw takiej konsekwencji i jednocześnie pokory – wobec czytelników i autorów – jaką mają w sobie Błażej i Maciek.

Zbiór, którzy trzymacie w rękach, przemówi zresztą lepiej niż jakiekolwiek moje laudacje. To wybór najlepszych prac, które zostały opublikowane w magazynie, antologia zawierająca teksty, które albo stały się punktami zwrotnymi w karierach ich twórców albo już na trwałe wpisały się w historię współczesnej polskiej grozy i są wciąż wspominane przez czytelników, kiedy rozmowa zejdzie na temat twórczości danego pisarza. Z tego swojego kawałka historii polskiej grozy Błażej i Maciej mogą być naprawdę dumni.

Marek Zychla
Czarna kawka

Nastolatek wyłączył gaz pod garnkiem z rosołem, po czym krzyknął w stronę przedpokoju:

– Obiad!

Po chwili w kuchni pojawił się wyraźnie pobudzony młody mężczyzna.

– Dawaj, bo pędzę na trening! – krzyknął od progu.

Wyciągnął z szuflady łyżkę, wrzucił do talerza garść makaronu i nalał do niego zupę. Jadł szybko, łapczywie, co jakiś czas wycierając brodę w kuchenną ścierkę.

– Jesz jak świnia – odezwał się młodszy.

– Nie każdy śmiga do liceum. Wybacz barbarzyńcy bez szkoły, który uprawia seks…

– Odpuść. Jedz.

Pusty talerz wylądował w zlewie, balansując na krawędzi stłuczenia. Mężczyzna oblizał dokładnie łyżkę, rzucił ją na blat i klepnął chłopaka w plecy.

– Muskulatura, brachu! – ryknął.

– Idź już, dobra? Sam będziesz sobie obiadki odgrzewał, kiedy o tobie zapomnę.

– Powiedz lepiej, braciak, czy ładne pierwszoklasistki macie.

– Setki – zaśmiał się chłopak. – I wszystkie lecą na hydraulików.

– Zdziwiłbyś się.

Trzasnęły drzwi napędzone przeciągiem.

Nie ma za co, pomyślał licealista. Włączył stare, kuchenne radio Jowita, które tak bardzo lubiła mama, i wziął się za zmywanie. Talerz brata wyglądał na czysty, lecz i tak wypłukał go dla pewności. Złościło go, że nie może się powstrzymać przed robieniem czegoś tak głupiego.

– Black, black, black, black, black, black, black, I go back to, I go back to… – zaśpiewała Amy Winehouse, z którą zgadzał się w stu procentach.

– Przecież on nawet nie istnieje – westchnął, odrywając się od piosenki. – Nigdy nie miałem rodzeństwa.

Pomyślał o nadchodzącej maturze, o uroczej, milczącej Kasi, która siedzi przed nim na majcy, oraz o drobnej Ani, uwielbiającej jazdę na rowerze. Z pierwszą chodził na cudowne randki, w drugiej wciąż bał się zakochać.

– Nie pasujecie do mojego świata – szepnął.

Sięgnął po najmniej ubrudzoną ze ścierek, powąchał kratkowany materiał, skrzywił się z obrzydzeniem i szybko wytarł w niego rozgrzane ręce. Zamierzał wyłączyć radio i pójść do pokoju, kiedy jego uwagę przykuło delikatne stukanie w okienną szybę.

Na parapecie podskakiwała kawka. Ni to wesoło, ni smutno. Ptak próbował wepchnąć ciekawski łepek w szczelinę niedomkniętego okna. Wyglądał komicznie i przyjacielsko.

Chłopak podszedł bliżej, starając się nie spłoszyć niewielkiego gościa. Ojciec opowiadał mu o niesamowitej wręcz towarzyskości tych z wyglądu ponurych ptaków. Chłopak cmokał, sięgając do chlebaka po okruszki. Miał nadzieję, że to się dzieje naprawdę.

A może woli żreć robale albo owoce? – pomyślał.

Odsunął firankę, klnąc w duchu na przerdzewiałe żabki i stare, przypominające tory kolejowe, szyny karnisza. Kawka przyglądała mu się, łypiąc raz lewym, raz prawym okiem.

– Śmieszna jesteś – szepnął, uchylając szerzej okno.

Ptaszek odskoczył na koniec parapetu. Poczekał, aż okruszki wylądują na blasze. Chłopak kątem oka dostrzegł jakiegoś pijaczka, który przyglądał się im z uwagą. Nastolatek cofnął się o krok, nie chcąc stresować kawki. Sporo okruszków zostawił po swojej stronie okna, by zachęcić ptaka do odwiedzin. Co jakiś czas pogwizdywał cicho.

Kawka zajęła się chlebem, uderzając rytmicznie dziobem w blachę. Chłopak przyglądał się jej uważnie. Spodobała mu się czarna czapeczka na popielatej głowie i białe oczka, których kolor powoli ulegał zmianie. Niepokoił go zaś ten mężczyzna z podwórka. Wyglądał znajomo, a jednocześnie wzbudzał coś na kształt odrazy.

– Ja bym jej nie karmił! – usłyszał wykrzyczane z dołu. Kawka obesrana. – Dosłownie poczuł, że czyta pijaczkowi w myślach. – Niczym to obesrane życie!

Postanowił zlekceważyć żula. Odprowadził mężczyznę wzrokiem, po czym wrócił spojrzeniem na parapet.

– Co jest? – jęknął, wyrwany z zamyślenia. Patrzył, jak róż z czerwienią wpływają w niewielkie tęczówki ptaka.

– Cześć, Kosma – zaskrzeczała kawka.

Chłopak odskoczył, przewrócił się, po czym zaczął histerycznie krzyczeć.

– Wpuść mnie, bo sama wejdę.

Nastolatek wrzasnął i zamilkł. Zemdlał.

– I died a hundred times, You go back to her, and I go back to black. – Amy Winehouse dośpiewała piosenkę do końca.

Ptak dziobem uderzył w radio – bezdźwięcznie, jakby któregoś z nich tam nie było.

***

– Dawaj z nami! – Dwaj mężczyźni wynurzyli się zza śmietnikowej wiaty chwiejnym krokiem. – Chodź, Jurek! Pójdziemy po Staszka! – Te zachrypnięte głosy dotarły i do uszu chłopca. Tak wyraźnie, jakby sam stał na podwórku.

– Dogonię was – odpowiedział zagadnięty mężczyzna, na co jeden z żuli machnął brudną ręką.

Jerzy Turpiński stał przy piaskownicy, zadzierając niegoloną od tygodnia twarz. Wpatrywał się w jeden z czterech tworzących betonowy prostokąt bloków, w malutkie okno w samym środku szerokiej linii najwyższego piętra. Wpatrywał się w Kosmę.

– Ja bym jej nie karmił! – Zaśmiał się, wziął głęboki oddech i podążył za kompanami od taniego wina. W myślach narzekał na życie.

Kosmie zdawało się, że poczuł zapach alkoholu. Trochę wbrew sobie spojrzał w stronę mężczyzny. Jego wzrok zatrzymał się na nieskazitelnie czystych butach; po chwili powędrował w stronę spodni, z których, pomimo niemal pewnej dekady intensywnego używania, nie zniknął kant. Chłopak mógłby się założyć, że zaledwie przed chwilą widział na nich plamy wyschniętego błota.

Obesraniec, pomyślał, choć nigdy nie używał takich słów.

Zastanawiał się, czy przypadkiem nie powiedział tego na głos. Ostatnio robił to coraz częściej, co bardzo niepokoiło mamę.

I wtedy zajrzał kawce w przekrwione oczy.

***

Do kuchni wrócił po kwadransie, po ochłonięciu na zimnej klatce schodowej.

– Wariuję – szepnął, otwierając oszklone drzwi. Jej nie ma. Nie może być. Tak mówią…

W ręku ściskał ciężki roboczy but, znaleziony pod wieszakiem z kurtkami. W sercu czuł strach, w ciele determinację, by rozprawić się z – miał nadzieję – przywidzeniem.

W żółwim tempie pokonał niepełne trzy metry linoleum. Parapet świecił pustkami, częstując wiatr okruszkami chleba. Kosma otworzył szeroko okno, wypatrywał ptaka na sąsiednich parapetach.

Podwórko tętniło osiedlowym życiem, pełnym tragedii, plotek i alkoholu. Na niebie czerniały jaskółki, ziemię szpeciły psie kupy. Zamknął okno. Spojrzał na radio, które migało niczym zepsuty hologram. Wzdrygnął się.

– Żegnaj, ptaszku – westchnął.

– We only said goodbye with words – w odpowiedzi usłyszał zawodzenie Amy.

Długo nie mógł się uspokoić.

***

– Jak było w szkole? – zapytał tata przy piątkowym obiedzie. – Przygotowują was do matury? Cisną? Straszą?

Kosma wymruczał zdawkowe okej, przeżuwając kapustę z gołąbka.

– Nie matura, a chęć szczera! – Zaśmiał się starszy brat i beknął. – Wykształciuchy!

– Krzysiek! – skarcił go ojciec. – Jak nie chcesz, to nie musisz z nami mieszkać.

– Zaraz mi powiesz, że się do niczego nie dokładam, jestem prostakiem, któremu tylko wóda i panienki w głowie.

Starszy z mężczyzn złożył gazetę, za którą chował się od lat.

– Jeszcze jedno zdanie i możesz sobie szukać kawalerki albo miejsca na dworcowych schodach!

Hydraulik zawahał się, lecz wygodnictwo zwyciężyło. Rozłożył ramiona teatralnym gestem, po czym zabrał się za kolejnego gołąbka. Polał go grubą warstwą keczupu. Twarz ojca ponownie zniknęła za gazetową maską.

Kosma westchnął. Czasami miał serdecznie dość brata i jego głupich odzywek.

– Nie usłyszałem przeprosin. – Ojciec nie dawał za wygraną. Widelec Krzyśka wylądował na talerzu. W uszach Kosmy zabrzmiał jak uderzenie w dzwon.

– Nie kłóćmy się przy stole – szepnął licealista. – Nie przy stole. Proszę.

Mama spojrzała na niego ze smutkiem. Milczała.

Powiedziałem to na głos? – pomyślał, wściekły na siebie. Tymczasem Krzysiek włączył telewizor.

– Słyszałeś o Matrixie? – zagadał do brata. – Trzeba się będzie bujnąć do kina. Tato? – Trącił gazetę, zza której wyłoniła się naburmuszona twarz. – Macie jeszcze w firmie te darmowe bilety?

– A pensje wam w El-Delcie wstrzymali?

Krzysiek mruknął coś pod nosem i skupił się na emitowanej w Polsacie Interwencji.

– El-Delta – powtórzył zamyślony Kosma. Zebrał talerze i wyniósł je do kuchni. Obesrana El-Delta.

Zerknął na parapet. Czarna kawka pojawiała się i znikała, podobnie do „Jowity”. Ten sam soulowy głos zaciął się na fragmencie piosenki Rehab: I just ooh I just need a friend… I just ooh I just need a friend… I just… – W kółko, chociaż Kosma nie znosił tego chorego kawałka.

I tak od paru dni. Muzyka z „Jowity” płynęła nieustannie, czasem głośniej, najczęściej ciszej. Kawka za to zwykle migała, niekiedy śnieżyła jak monitor bez sygnału, wgapiając się w niego przekrwionymi oczami. Często coś dziwnego mówiła. Pojedyncze słowa, wulgaryzmy, sprośności.

– Kasia, Ania, Kasia, suka – skrzeczała dzisiaj, stukając dziobem w szybkę. – Kasia odejdzie, wiesz?

Do kuchni weszła mama i zabrała się za mycie naczyń.

– Kasia, Ania, mama, suki trzy. – Kawka przez chwilę mówiła nawet donośniej, by wreszcie zamilknąć i zniknąć. Skrzekliwy śmiech Amy Winehouse popłynął z głośników.

Kosma zbladł. Wstydził się za to ptaszysko, nawet jeśli tylko on mógł je widzieć.

– Wszystko dobrze, synku? – Kobieta uśmiechnęła się do niego. – Dajesz sobie radę… w szkole? Dajesz sobie radę w szkole? Dajesz sobie… – do soulowego rytmu powtarzała ostatnie zdanie, a przynajmniej tak to teraz słyszał.

Chłopak przyzwyczaił się już do powtórzeń. Odwzajemnił uśmiech i zamknął się w swoim pokoju. Zasłonił okno, starając się nie zwracać uwagi na irytujące stukanie w parapet. Głos matki powoli cichnął.

Kosma potrzebował pomocy. Innej niż ta, którą mu oferowali.

***

Wgapianie się w klatkę schodową nie należy do najciekawszych zajęć, lecz wyglądało na to, że Turpiński i tak nie miał nic lepszego do roboty. Siedział na odrapanej ławce, tuż pod przechyloną jarzębiną i starą latarnią na betonowej nodze. Takiego zauważył go Kosma. Zwolnił. Zmęczony chłopak szedł z plecakiem przewieszonym przez ramię, za dużą kurtką na plecach i znienawidzonym mętlikiem w głowie. Nie omijał kałuż, nie przejmował się błotem, nie patrzył na mężczyznę, choć doskonale zdawał sobie sprawę z jego obecności. Zastanawiał się, czy tylko on.

Kroczył zamknięty w sobie i zamyślony. Starał się jak najszybciej minąć zajętą ławkę. Bał się. Brzydził się swojego tchórzostwa.

– Chodź tu na słówko – odezwał się Turpiński tonem nieznoszącym sprzeciwu. – Tak, do ciebie mówię, ptaszyno.

Kosma przestał wpatrywać się w popękane płytki chodnikowe. Mężczyznę coś najwidoczniej ubawiło.

– Podejdź, nic ci nie zrobię.

Nastolatek zachował bezpieczny dystans.

– Jak się nazywasz?

– Kosma – szepnął.

– Z capiej dupy to twoje imię.

Chłopak nie odpowiedział. Spojrzał na ubłocone buty rozmówcy, na jego przetarte na udach dżinsy.

– Jak się żyje? – spytał mężczyzna. – Nie potrzebujesz pogadać? Śpieszysz się gdzieś? – Kolejne z pytań nie doczekało się odpowiedzi.

Turpiński wstał. Podszedł bliżej. Ciężkie ramię opadło na młode barki, zmuszając do wspólnej przechadzki.

– Mój tata powinien zaraz wrócić z pracy… – wydukał Kosma, machając ręką w stronę malejącego bloku. – Muszę mu… nam wszystkim odgrzać zupę.

– Gówno musisz – prychnął Turpiński. – Twój tata nie potrzebuje żreć. Tak samo jak wymyślony brat.

Przeszli na koniec niewielkiego osiedla, kierując się w stronę ogródków działkowych i znanej wszystkim „górki”, usypanej tuż przy wałach kolejowych, gdzie w pojedynkę lepiej się było nie zapędzać nawet za dnia, a tym bardziej nocą.

– Powinienem… Powinniśmy wracać.

– Urodziłem się w Bieniowie – zagaił mężczyzna. – Ojciec nie pił, przynajmniej nie więcej niż inni, i nie tłukł dzieci, chociaż wszyscy tak mówią. Matka nas kochała, żarcia nie brakowało nawet w najgorszych latach. Wysłali mnie na studia, gdzie się, niestety, rozpiłem.

– To super – bąknął chłopak, głośno przełykając ślinę. – Znaczy się… Proszę pana…

– Super, kurwa, hiper – zgodził się Turpiński.

Przeszli za wały. Usiedli na kryjącej się za nimi górce. Trochę dalej alkoholowe trio osuszało tanie wina. Pomachali z szacunkiem do Jerzego, a on pozdrowił ich machnięciem ręki. Za sobą pozostawili ścieżkę, ogródki działkowe oraz długie rzędy garaży.

– Siadaj – polecił młodemu.

Kosma położył plecak i usiadł na nim, czując pod sobą zeszyty oraz książki.

– Strasznie żeś delikutaśny. – Mężczyzna wyciągnął zza pazuchy dwie puszki z mocnym marketowym piwem. – Pijesz, czy dopiero zaczniesz?

Nastolatek pokręcił głową, po czym odwrócił twarz.

– Zaczniesz, zaczniesz. A wtedy będzie jeszcze gorzej.

Kosma próbował zachować spokój, jednak wydarzenia ostatnich dni i coraz silniejszy odór bijący od Turpińskiego zrobiły swoje.

– O co panu chodzi? – spytał na granicy krzyku. – Tata pewnie już wrócił i…

– Będzie cię szukać. Święty ojczulek zza tej samej, starej popołudniówki…

– Proszę przestać! – krzyknął chłopak.

– Jak sobie życzysz.

Pierwsza pusta puszka stoczyła się po łagodnym zboczu. Mężczyzna beknął cicho. Zabrał się za opróżnianie kolejnej. Kosma milczał, gotowy do natychmiastowej ucieczki.

– Rodzice mnie nie lali, ksiądz mnie żaden nie zgwałcił, nawet koń mnie w łepetynę nie kopnął. Coś mi się jednak w głowie poprzestawiało i zacząłem opowiadać ludziom o rzeczach, o których lepiej nikomu nie mówić.

Licealista w tym momencie kichnął, przeprosił i wytarł oplute dłonie w rzadką trawę.

– Nie na wodę – skwitował Turpiński, wciąż zatopiony we wspomnieniach.

Trio pijaczków postanowiło do nich dołączyć, raczej z miłości do alkoholu niż ze względów towarzyskich. Puste butelki po Turze dzwoniły w pełnej zacieków bawełnianej siatce. Jednemu z nich przy szlufce paska bez przerwy pobrzękiwały zamknięte w pęk klucze.

– Czołem! – Najstarszy machnął czerwoną dłonią, przywdziewając imitację szczerego uśmiechu. Śmierdziało od niego moczem.

– Idźcie dalej – zagadnięty powiedział to takim tonem, że Kosmie ciarki przebiegły po plecach. – Czołem – dodał szeptem, lecz tamci zniknęli tak szybko, jak tylko mogli.

Mężczyzna pozbył się drugiej puszki, wstał i podał rękę chłopakowi, który podniósł się jednak bez jego pomocy.

– Młodość! – westchnął Turpiński. – Ponad poziomy ulatuj…

Kosma nie zamierzał go poprawiać, choć pamiętał ten wiersz z powtórek do matury. Otrzepał plecak i ruszył za pijaczkiem. Przez cały czas zastanawiał się nad słowami, które wcześniej od niego usłyszał. Postanowił zaryzykować.

– Czyli pewne rzeczy lepiej zachować dla siebie? – zapytał, gdy zrównali się na przygarażowej ścieżce.

– Wkrótce będzie gorzej, chłopcze – mężczyzna wolno przeżuwał słowa – i nikt tego nie zrozumie, nikt cię nie wysłucha. Zarzucą tabsami. Chemiczną bielą. Przyjdź wtedy do mnie. Spróbuję pomóc.

– Sam sobie nie poradzę?

Minęli tych samych żuli, starających się prawdopodobnie wyłudzić parę złotych od roztrzęsionej staruszki. Skinęli pokornie w stronę Jerzego, dając kobiecie spokój.

– Robactwo – mruknął mężczyzna i splunął. – Musisz mi, chłopcze, zaufać. Razem damy radę.

– A skąd mam wiedzieć… – Kosma zawiesił głos.

– Czy jestem prawdziwy? – zaśmiał się Turpiński. – A czy to w ogóle ważne?

Wyciągnął z kieszeni papierosy bez filtra i zapalił, nie częstując nastolatka.

– Ja sobie poradziłem – powiedział, wypuszczając mlecznoszary dym, który doleciał do Kosmy. Zamienili się miejscami, ku widocznemu rozbawieniu pijaczka.

– Delikukurwataśny.

Weszli pomiędzy szare bloki, usiedli na tej samej, paskudnej ławce, pod kaleczoną nożami i wiatrem jarzębiną.

– Męczyłem się przez dwadzieścia lat – Jerzy podjął wątek. – Może nigdy nie pokonasz tej kawki, dzieciaku.

Spojrzeli sobie w oczy. Turpiński wyrzucał kolejne zdania z prędkością karabinu maszynowego:

– To twoja walka. Znajdź mnie, gdy już będzie naprawdę źle. Wiesz, kiedy możesz mi zaufać? Wiesz, kiedy? – Uciszył Kosmę gestem. – Na pewno wiesz. A gdy będziesz się chciał zabić, to pamiętaj, że nawet wtedy możesz wygrać. Być kimś. Kimś lepszym niż ja.

Turpiński podniósł się z ławki wraz z serią stęknięć, bez słowa ruszając w stronę pobliskiego blaszaka, transporterów z winami i piwem. Zmieszany licealista patrzył, jak cień Jerzego znika za betonowym zakrętem. Niepewnym krokiem zaczął wspinaczkę po schodach. Nic z tego nie rozumiał. Co gorsze nie wiedział, komu zaufać.

Pewność miał co do tego pijaczka, nieważne, prawdziwego czy nie. Wystarczyło zwracać uwagę na spodnie i buty.

***

– Pani Kasiu, faza owładnięcia ma to niestety do siebie, że najtrudniej jest najbliższym chorego. Nawet małżeństwa z długim stażem nie radzą sobie, ukochani nie poznają domowników, nadają im nowe imiona, zdarzają się przypadki fizycznej agresji. Te wszystkie wypowiedziane zdania i słowa pozornie bez sensu mogą ranić… Ranią. Zachowania, nowe irytujące nawyki, wrogość, wstyd…

– Niech mu pan pomoże – młoda kobieta przerwała kolejny z wykładów lekarza. – Dla mnie to… – Nie dokończyła, powstrzymana łzami.

– Proszę się o nic nie winić – dodał psychiatra. – Zrobimy, co w naszej mocy.

– Bardzo proszę – westchnęła. Po raz ostatni wyszła z gabinetu.

Za drzwiami spojrzała na otrzymaną od lekarza wizytówkę: PSYCHIATRA lek. med. Jerzy Turpiński, Specjalista...

Nie dała rady doczytać do końca.

***

Kosma rozsunął zasłonki, zerkając na czekającego za szybą ptaka. Wciąż powtarzał w pamięci słowa Turpińskiego. Zamierzał pokonać największe lęki, pozbywając się kawki raz na zawsze. Walczyć o życie, o zaszczutą chorobą miłość.

– Cześć – skrzeknęła, gdy klamka okienna powędrowała w górę. – Wpuść mnie. Kasia, suka. Kasia odeszła. Kosma czy Krzyś?

– Cześć. – Chłopak otworzył okno. – Będę musiał cię zabić.

– Nie ma okruszków? – Kawka zabawnie poruszała łebkiem. – Weź od suki, która wszystkim daje.

– Nie ma.

– Suki?

– Okruszków.

I wtedy zaatakowała. Rozrosła się w okamgnieniu, jakby poszerzana od środka uderzeniami coraz większych pięści. Twardy dziób kaleczył dłonie i twarz chłopaka, szpony wbijały się w jego ramię. Ostre lotki cięły mu skórę, spijając z ran świeżą krew.

Kosma krzyczał i walczył, aż do utraty przytomności. Nie wiedział, ile czasu leżał na podłodze. Ocknął się na pachnącym krochmalem tapczanie, a białe ściany pokoju rozjaśniały mrok. Mebli nie było, zaś za oknem straszyły kraty.

Mruknął coś do siebie. Zaczerpnął głębokiego oddechu i głośniej powiedział:

– Kawka obesrana suka.

Znów zamknął oczy, by otworzyć je dopiero rano. Z trudem usiadł na tapczanie; na ściany wróciła tapeta przytrzymywana przez szafki z biurkiem. Wstał i poszedł do łazienki przemyć twarz. Na ramieniu siedziała mu kawka.

– Siemaneczko – zaskrzeczała.

Kosma uderzył w płacz wsparty krzykiem. Próbował walczyć, lecz w pewnym momencie – po wyjątkowo bolesnym dziobnięciu w szyję – nie był w stanie wykonać najmniejszego ruchu. Zesztywniały mu mięśnie; poruszenie nienaturalnie przekręconą głową graniczyło z cudem. Wszystko go bolało. Z palców i po policzkach ściekała krew.

– Wygrałam – oznajmiła kawka, zaciskając szpony. – Kasia, Ania, mama, kurwy trzy.

Radio rozwyło się czarnym śpiewem.

***

Mama opatrywała mu rany, nucąc przy tym kołysankę, której nie słyszał od lat. Tata stał w drzwiach łazienki, gniotąc w dłoniach ulubioną gazetę, szelestem zdradzając zdenerwowanie. Co minutę rzucał w ich stronę jakieś zdawkowe zdanie, w stylu: „Będzie dobrze, ale trzeba jak najszybciej powiadomić szpital” albo „Poradzimy sobie, chłopcze”, „Lekarstwa pomogą”.

Krzysiek wszedł do domu i od progu krzyknął:

– Wszystkim w pracy mówiłem, że mam pieprzniętego brata!

Ojciec nie wytrzymał. Pchnął go na ścianę, na starą boazerię zbitą z pociągniętych ciemnym lakierem desek.

– Jesteśmy rodziną, gówniarzu! – syknął.

Hydraulik bąknął zdawkowe przeprosiny, po czym zaszył się w kuchni. Na spranej koszulce miał wyrysowaną markerem kawkę dotykającą dziobem jednego z metalicznych pokręteł „Jowity”. Smoliste nuty rozrzucone były aż po rękawki.

– Dlaczego uderzałeś pięściami w ścianę i skąd ten pomysł z nożem? – szepnęła mama. – Jak mogę ci pomóc?

Kosma nie chciał opowiadać o ptaku, który z ciekawością przyglądał się wszystkim plastrom oraz bandażom na młodych dłoniach. Próbował nawet chwycić jasne loki kobiety, jednak te wyślizgiwały się z błyszczącego dziobu.

– Nie wiem, mamo – wydukał Kosma, który chciał zostać sam. – Chyba nie możesz.

– Czy wszytko w porządku? Czy wszystko w porządku? Czy wszystko… – To zdanie kręciło się po jego obolałym umyśle.

Przyjął podane przez mamę tabletki.

– Co to? – spytał.

– Paroksetyna i Lorazepam. Pomogą ci się uspokoić i zasnąć.

– Przecież dopiero wstałem – zdziwił się. – Która godzina?

– Już znowu noc, synku. Już znowu noc. Już…

Kawka chwyciła go za ucho i wykręciła mu na bok głowę. Mamie po policzkach spływały łzy, jemu krew. Tata wraz z Krzyśkiem zniknęli, jakby nigdy nie istnieli. Cisza przepędziła muzykę. Cisza bolała najmocniej.

***

Niepokój drążył korytarze pod skórą Kosmy. Przed zaśnięciem chłopak słyszał krzyki Jurka pod oknem lub pragnął je słyszeć. Kawka czasem odlatywała, zwykle zabierając ze sobą radio, natomiast wciąż czuł jej szpony zaciśnięte nad łopatką i pod obojczykiem, w dalszym ciągu słyszał mniej lub bardziej jazzowe dźwięki.

– Wielkie szpony małego ptaka – nucił pod nosem.

– Co tam, kujonie? – Krzysiek wpadł do pokoju niczym letnia burza, jakby żadne drzwi nigdy nie były dla niego zamknięte. – Radzisz sobie czy przynieść ci nóż?

– Najlepiej biegiem i spróbuj się potknąć. – Kosma z trudem podniósł się z łóżka.

Opuchniętymi dłońmi macał świeżo zmienione opatrunki, naciskał na gojące się zadrapania.

– Jest dobrze. – Uśmiechnął się, rozdmuchując mgłę smutnych myśli. – Wciąż mnie bolą, a to ją najwyraźniej odpędza … To pomaga – poprawił się.

– Podobno uderzałeś pięściami w ściany, rzucałeś się na matkę i meble. Stajesz się prawdziwym mężczyzną!

Kosma dotknął stopami dywanu, który zdawał się chłodny.

– Bratu możesz o wszystkim opowiedzieć. – Krzysiek szturchnął go w ramię. – Znasz mnie. Przecież nie rozgadam. Nawet gdybym chciał.

Zaśmiali się. Kosma zaczął brzydko kaszleć.

– Nie w formie? – rzucił starszy brat, siadając tuż obok. – Wiem, że mnie nie lubisz i czasem… dość często nawet, zachowuję się jak skończony głupek, ale to nie przez ciebie, chłopie. Tak wyszło.

Kosma słuchał w milczeniu. Kawka wróciła, zacisnęła szpony, wpatrując się w nielubianego gościa. Na parapecie „Jowita” brązowiała w ciszy.

– Nigdy nie ciągnęło mnie do książek, jednak możesz na mnie liczyć. Czuję, że to trochę i moja wina. Że my to tak naprawdę nie my, to…

– Milcz! – rozkazał Kosma lub ptak.

Kawka dziwnie zacharczała, wypluwając grubego, włochatego pająka, który od razu rozpoczął wspinaczkę po szyi i policzku Kosmy, co jakiś czas składając kilka czerwonych jaj. Wreszcie, wychudzony, schował się gdzieś za uszami.

Chory nie zareagował. Ptaszysko ostatnio robiło takie rzeczy i jakiekolwiek próby oporu wiązały się z bólem. Kosma zdążył się przyzwyczaić. Wieczorami mama, na prośbę ukochanego syna, wyczesywała mu włosy. Pająki zbiegały po grzebieniu, na jej dłoń, by zniknąć pod szerokim, białym rękawem.

Może to nie mama? – pomyślał i przestraszył się jeszcze bardziej.

– To nie twoja wina – zagaił do brata. – Ja nawet chciałbym być taki jak ty. Tylko inteligentniejszy. Mógłbym? To chciałeś mi powiedzieć?

Krzysiek udał obrażonego.

– Kiedyś się dowiesz, co to praca i seks, choć z tym drugim to nie jestem pewien.

Zaśmiali się po raz trzeci i zamilkli na dłuższą chwilę. Kawka włożyła dziób do ucha chłopca, szepcząc najpaskudniejsze przekleństwa.

– Jak ci pomóc? – Krzysiek przeszedł do sedna. – Odejść?

– Mógłbyś?

– To ty tak naprawdę mógł…

– Nie – wdarła się w ich rozmowę kawka. – Nie możesz.

Ptak rozkrakał się na dobre, rozegrały się głośniki radia. Kosma i Krzysiek poczuli, jak napinają się im wszystkie mięśnie, dostali drgawek, by na koniec zemdleć w upiornej harmonii. Na ziemi leżał tylko jeden z nich. Gdy odzyskał świadomość, drugiego już przy nim nie było. Mama siedziała w kącie – na fotelu, którego nigdy nie mieli – robiąc staromodny szal na drutach.

Kawka przycupnęła na parapecie. Wyrywała sobie pióra, które od razu odrastały. Dekorowała nimi „Jowitę”, chlapiąc wokoło ciemną, okradzioną z krzepliwości krwią. Spojrzała na niego, skrzecząc:

– Mnie nie da się pokonać.

Zobaczymy, pomyślał chłopak. Kim jestem? Kosmą czy Krzyśkiem?

– Nikim – pisnęła w odpowiedzi, bryzgając krwią.

***

Słyszał, jak o nim rozmawiają. Nie wiedział kto i czy na pewno dotyczy to jego, jednak słuchał. Wraz z nim nasłuchiwała boleśnie milcząca kawka.

– Klozapina w większości przypadków czyni cuda, szczególnie w pierwszych fazach choroby. Cóż, zdarzają się pacjenci, na których najzwyczajniej nie działa.

– I jak to będzie teraz wyglądać, doktorze?

– Jest jeszcze jedna metoda, którą napiętnowało kino… Wystarczy wspomnieć scenę z filmu Lot nad kukułczym gniazdem, lecz jeśli go pani nie widziała, to lepiej nie oglądać. Mija się z prawdą.

Kosma skupiał się na rozmówcach. Pierwsze, co ujrzał, to nieskazitelnie czyste buty lekarza.

– Na dniach przedstawię wszystkie szczegóły, bo myślę, że jest to nasza ostatnia deska ratunku. Pacjent ucieka w inne osobowości, wyimaginowany świat dawno przysłonił rzeczywistość, a do tego doszły samookaleczenia… Będziemy potrzebowali pani zgody, tylko nie chcę, by udzieliła jej nam pani zbyt pochopnie.

– Nie wygrasz – szepnęła kawka do chłopięcego ucha. – Nie jesteś Kosmą, nie jesteś Krzyśkiem. Jesteś nikim.

Na Amy można było liczyć. Zaśpiewała:

– Stop makin’ a fool out of me...

Ostatnie słowo ciągnęło się niemal bez końca.

***

– Chcę z nim porozmawiać! – Kosma zdzierał sobie gardło. – Zaprowadźcie mnie do Turpińskiego! Za garaże! Na górkę!

Tata wszedł do pokoju szybkim krokiem. Gazetę odłożył na biurko, po czym podbiegł, by przytrzymać syna.

– Chcę rozmawiać z Jerzym! Ta kawka… – Kosma zamilkł, siadając z powrotem na łóżku. – Turpiński, kawka, górka – powtarzał w dziwnym transie.

Nagle tata zmienił się, młodniejąc w oczach. Stanął prosto, choćby z samej postawy nabierając pewności siebie. Wyglądał jak oficer z amerykańskich filmów wojennych. Brakowało tylko skórzanej kurtki. Kolaż prywatnego detektywa i komiksowego herosa w jednym.

– Znajdziemy go, synku – zapewnił. – Potrzebuję twojej pomocy. To ty za nas stoczysz tę walkę. Walkę – dodał i powtórzył to słowo raz jeszcze, trochę ciszej.

Kosma też je wyszeptał, podając ojcu drżącą, zimną dłoń. Wyszli poza pierwsze i poza kolejne – te najcięższe – drzwi. Klatka schodowa uderzyła w nich chłodem żelbetonowych schodów oraz kocim smrodem.

– Znajdziemy go, synku – powtarzał ojciec, w którego ręku pojawił się bejsbolowy kij.

Chłopak przypomniał sobie o przygodzie z dzieciństwa, kiedy to jeden z pijaczków wymuszał drobne od małego Kosmy. Mężczyzna zawsze czekał na niego na dole klatki schodowej, jednak pewnego dnia zamiast chłopca zszedł jego tata. Z tym samym kijem i chęcią pomocy. Nigdy więcej nie mieli podobnych problemów.

– On mi pomoże, tato. On jest inny. Nie możesz go bić. Ufam mu, chociaż musimy uważać.

– Znajdziemy go, synku. Znajdziemy! – Zaśmiał się, zdecydowanie zbyt głośno.

Wkroczyli na podwórko. Kawka pojawiała się i znikała w nierównym rytmie, trzymając w dziobie rozwijający się bez końca kabel od radia. Szpony zaciskały się na obu ramionach Kosmy w rytm zaciemnianego soulem R&B. Kolejny pająk dołączył do braci, biegających po od niedawna strzyżonych przy skórze włosach.

– Idziemy na górkę – zarządził chłopak, prowadząc ojca w stronę wałów kolejowych.

Szare chmury wisiały wyjątkowo nisko, rozpięte pomiędzy nachylonymi w ich stronę blokami. Ptak puścił kabel, wzbił się w niebo, skrzecząc przekleństwa i groźby. Co jakiś czas zlatywał – często większy niż zwykle – atakując ich twarze i ręce.

– Wytrzymaj, synku! – W oczach ojca pojawiły się łzy. Machał kijem, by odstraszyć natrętne ptaszysko.

W kwadrans dotarli do wałów, które przypominały wyrwane kadry z filmu grozy. W tym miejscu zieleń traw pokrywało robactwo, ziemia strzelała ropą niemalże przy każdym kroku. Cuchnęło zapomnianą śmiercią. Ponownie skropliła się krew. Gęstniała na spoconej skórze Kosmy.

Turpiński stał na wzgórzu. W jednej ręce trzymał puszkę piwa, drugą pomachał w ich kierunku. Uśmiechnął się, nie zwracając uwagi na cały ten koszmar.

– Spalimy ją! – krzyczał, przesiąknięty alkoholowym śmiechem. – Zabijemy tę czarną, obesraną kurwę! Prądem! Sama przytargała kabel!

– Nie! – wrzeszczała kawka, podwajając wysiłki, aby zatrzymać Kosmę.

W pewnym momencie wzbiła się wysoko w powietrze i zaczęła rosnąć, karmiona porywistym wiatrem. Przesłoniła niebo od garaży po ogródki działkowe. Skrzeczała tak głośno, że musieli osłonić uszy dłońmi.

Podchmielony Jerzy machał w jej stronę zaciśniętymi pięściami, krzycząc ile sił w płucach, czego Kosma nie mógł usłyszeć. Ptak zaatakował mężczyznę, przybijając go dziobem do ziemi.

Chłopak upadł na kolana, wprost w jedną z największych kałuż ropy, czując chłód sięgający aż do serca, a z niego, wraz ze zmrożoną krwią, do całego ciała. Kawka krzyknęła: „Nie wygrasz!”, po czym odfrunęła przysłonić niebo komuś innemu.

– Tato, nie dam rady – szepnął, mimo że ojca już przy nim nie było. Zniknął też bejsbolowy kij, w którego miejscu leżał najzwyklejszy długopis. Kosma podniósł przedmiot i ścisnął go mocno w drżącej dłoni. Złość narastała w nim od wielu tygodni, miesięcy, być może i lat. Nie miał pewności – dawno się w tym pogubił. W jednej chwili pomyślał o tych strzępkach rozmów, które czasem do niego dolatywały, o początkach, gdy jeszcze sam siebie o wszystko pytał, kiedy doszukiwał się oznak choroby, potrafił oddzielić od siebie stare – realne – i nowe – niemniej rzeczywiste światy.

Patrzył na długopis, widząc w nim wyjście z sytuacji. Ratunek, drogę do unicestwienia czarnej kawki i wszystkiego, co ze sobą niesie.

Poczłapał w stronę górki, w stronę wyróżniających się czerwienią na zaropiałym tle zwłok Jurka. Jego ubłocone buty oraz dłonie pokrywały się krwią.

– Zwyciężę – mruknął bardziej do siebie, nie spoglądając więcej w stronę zmasakrowanego ciała. – Dla ciebie.

Wiedział, że nie będzie miał wiele czasu. Z daleka, pełna energii, nadlatywała kawka.

Położył lewą rękę na udzie i zaczął wbijać długopis w przedramię. Rytmicznie i głęboko, raz za razem. Cienkie strużki krwi spływały na obie strony, łącząc się plamą na spodniach. Z daleka słyszał podniesione głosy. Trio pijaczków – tych samych, co parę dni, a może i lat wcześniej – biegło do niego od strony wałów. Ból był wciąż zbyt mały, nieistotny, niepoważny. Wtedy wpadł na kolejny pomysł.

Przełożył długopis wkładem do góry, ponownie zaciskając na nim palce. Myślał tylko o jednym; nie zamierzał dłużej oglądać tego świata. Uderzył, celując w prawe oko, lecz w ostatniej chwili powstrzymał go największy z mężczyzn.

Kosma poczuł chłód na policzku; boleśnie wykręcono mu ręce. Zabolało ukłucie – kolejne z wielu – i nadciągnął sen, jeszcze bardziej pokręcony niż życie. I zalał go smutek, który nazwałby najzwyczajniej pustką. Tracił przyjaciół, tracił urojenia, ojca, a wraz z nim miłość.

Cisza połączyła się z muzyką w przeciągły, irytujący jazgot.

***

Nie przypominał sobie wzgórza, garaży ani ogródków działkowych, gdzie pito nie mniej niż na pobliskich wałach, a może najzwyczajniej nie wracał do tego myślami. Nie dostrzegał kawki, „Jowity”, zwłok Jerzego i długopisu, który zostawił ojciec. Biały opatrunek szerokim pasem pokrył podziurawioną skórę. Nie bolało.

Kosma leżał na łóżku, kołdra unosiła się w powolnym rytmie głębokich, na wpół sennych oddechów. Biała i pachnąca szpitalem, ze wskazaniem na choroby graniczące z czarną magią. Poduszka przytrzymała mu jedno oko. Drugim chłopak wpatrywał się w kremową ścianę, w kominek z rozgrzanym do czerwoności szamotem i węglem. Takim tylko dla niego. Takim, którego nie mogło tam przecież być.

Zza ściany, a być może tuż przy uchu usłyszał rozmowę:

– W filmach wszystko inaczej wygląda. Mówiłem, żeby pani tego nie oglądała. – W tym męskim głosie chłopak rozpoznał Jurka i wielu innych przed nim. – Dzisiaj elektrowstrząsy aplikuje się w znieczuleniu ogólnym, po zastosowaniu środka zwiotczającego mięśnie, dzięki czemu drgawki nie są niebezpieczne. W zasadzie ich brak.

– Słyszałam nawet o złamaniach kręgosłupa… – odezwała się zmartwiona kobieta.

– Nie będę pani okłamywał ani mówił, że się to nie zdarzało, natomiast nie widzę innego wyjścia. Nie wiemy tak naprawdę, co wywołuje chorobę, zaś o gdybaniach sama się pani naczytała. Co gorsze, nie wiemy, w jaki sposób pomagają same elektrowstrząsy. Przypuszczamy, no, w zasadzie możemy wyjść poza te przypuszczenia, że dochodzi do gwałtownego uwolnienia neuroprzekaźników w ośrodkowym układzie nerwowym. Do pewnych wzmocnień, do pobudzenia…

– Doktorze, proszę działać.

– Podjęła pani słuszną decyzję.

Kosma westchnął. Łza spłynęła mu po nasadzie nosa; kominek zniknął. Zastąpił go rozgrzany kaloryfer. Na kołdrze wylądowała kawka. Z obu stron jej dzioba wysypywały się okruszki.

– Kasia, Ania, mama, suki trzy – zaśpiewała głosem Amy Winehouse.

***

Nie poczuł bólu, niewiele też ze wszystkiego pamiętał. Po czterech przebytych sesjach wracał do zdrowia. Po trzech miesiącach odzyskał pamięć krótkotrwałą i pogodę ducha, choć wiele z tych zdarzeń wolałby na zawsze zapomnieć.

– Jak się czujesz, synku? – Kobieta otworzyła drzwi od jego pokoju.

– Dobrze, mamo – odpowiedział, wpatrując się w zdjęcie zamknięte w czarnej ramce, na którym siedzący na fotelu tata czytał ulubioną gazetę. – Brakuje mi go – westchnął. I Kosmy, dodał w myślach, wspominając wyidealizowaną wersję samego siebie – chłopaka z liceum, którym był przez ostatnie lata, którym od zawsze i na zawsze chciał być.

– Mi też. – Kobieta podeszła bliżej. Objęła syna. – To był wspaniały mężczyzna i cudowny ojciec, choć pewnie go nie pamiętasz, tyle czasu minęło… – zamyśliła się na chwilę, po czym dodała: – Każdego dnia za nim tęsknię, Krzysiu.

– Straciłem tyle lat – odrzekł. – Żonę, pracę, zdrowie, tatę i wymyślonego mnie. Dwie z moich lepszych połów.

Wpatrzyli się w starą fotografię.

– A jak to wszystko powróci? – zapytał. – Skąd wezmę siły?

– Nie myśl o tym – westchnęła kobieta. – Straciłeś wiele, to prawda, ale wreszcie odnalazłeś siebie. Wróciłeś, synku.

Podzielili się półuśmiechem. Na dworze spadł pierwszy śnieg: sprawiedliwie i szczodrze – na wszystko. Ze spokojem w sercach czekali na nadchodzące święta. Może pojawi się u nich Kasia, a może spotkają się dopiero na Sylwestra. Krzysiek zastanawiał się, czy przywiezie ze sobą małą Anię. Zacisnął palce na czarnym piórku i przestraszył się znowu. Rozchylił je wolno, przyglądając się pustej, gęsto pooranej bliznami dłoni.

Pewnie mi się wydawało…

Zadrżał, po raz tysięczny spoglądając na parapet, na zepsute od dekady radio.